|
Het klimaat van Indonesië
Indonesië ligt vrijwel rond de evenaar in het zuidoosten Azië.
Deze voormalige Nederlandse kolonie is vrijwel geheel tropisch. Op de
hoogste plekjes van de berggebieden op Papoea en
Borneo na hebben
vrijwel alle grote eilanden een tropisch regenwoudklimaat (type Af
volgens de Köppen-Geiger klimaatclassificatie). De kleinere eilanden
ten oosten van Java en sommige delen van Java zelf hebben een tropisch
moessonklimaat. Dat is omdat deze regio's een duidelijker onderscheid
hebben in een nat en een droger seizoen hebben waarbij de droogste
maand wat betreft hoeveelheid neerslag onder de 60 millimeter
gemiddeld per maand blijft steken.
Bergen & vulkanen
Kenmerkend voor Indonesië zijn de vele vulkanen en
bergen waardoor er op sommige eilanden enorme hoogteverschillen
voorkomen. Op Papoea vind je de berg Puncak Jaya die met een
hoogte van 4884 meter het hoogste punt in de regio is en één van de
weinige plekken rond de evenaar is waar zelfs sneeuw en ijs te vinden
is. De totale gletsjeroppervlakte is de afgelopen decennia wel
afgenomen. Op de lijst van de 100 hoogste bergtoppen ter wereld staan
er in totaal maar liefst 10 uit Indonesië in de lijst. Puncak Jaya is
de nummer negen in deze lijst. Het bergachtige landschap heeft een
duidelijk invloed op het klimaat van Indonesië. Op de hoogste pieken
is het allereerst koeler dan in de laagst gelegen gebieden. Op de
hoogste pieken van Papoea (het voormalige Irian Jaya) komt zelfs
eeuwige sneeuw voor.
Voor de rest van Indonesië bepaalt de ligging en het seizoen waar en
hoeveel regen er valt. De loefzijde van een berg is de zijde waar de
wind inkomt. Bij een passaatwind uit noordoostelijke richting is de
loefzijde de noordoostelijke kant van de berg. Bij een zuidoostpassaat
komt de wind vrijwel continu uit zuidoostelijke richting waardoor de
zuidoostelijke kant van de bergen de loefzijde wordt. De loefzijde van
een berg vangt vrijwel altijd meer neerslag dan de lijzijde. Dit komt
onder andere door stijgingsregens en het feit dat langere ketens van
bergen regendepressies als het ware tegen kunnen houden. De depressies
regenen als het ware leeg tegen de bergwand aan waardoor men aan de
lijzijde van de berg aanzienlijk minder regen krijgt.
Klimaatinformatie van plaatsen en streken in Indonesië
De klimaatinfo op deze pagina is slechts beknopte informatie.
Specifieke info over weer en klimaat is te vinden op de
klimaatpagina's per streek of stad.
Voor Indonesië is de volgende klimaatinformatie beschikbaar:
Regenseizoenen
Aan regen geen gebrek in Indonesië. Gemiddeld valt er 1500 tot 2500
millimeter regen per jaar, maar sommige delen van Indonesië zijn
aanzienlijk natter. Vooral de bergen op Irian Jaya (Papoea) krijgen
aan de loefzijde veel meer regen te verwerken en ook op de andere
eilanden zijn het vooral de oostelijke en noordoostelijke hellingen
die redelijk wat regen te verwerken krijgen. Indonesië kent een
regenseizoen (moesson) die in september (westen) of oktober begint.
Deze regenperiode waarin redelijk grote hoeveelheden neerslag kunnen
vallen houdt gemiddeld aan tot en met maart. Vanaf april wordt het
droger in vrijwel geheel Indonesië. Dit is het moment dat de
noordoostpassaat draait en overgaat in passaatwinden die uit
zuidoostelijke richting komen. Tijdens de drogere periode krijgt het
noorden van Indonesië nog wel te maken met een kleine regenperiode in
de maanden juni en juli. Augustus en september zijn aanzienlijk
droger, vooral in het zuiden als een zuidoostelijke stroming vanuit
Australië droge lucht aanvoert. In oktober gaat de zuidoostpassaat
weer over in een noordoostpassaat waarbij de hoeveelheid neerslag
flink toeneemt. De meeste regen valt in de vorm van (fikse) buien, die
vaak gepaard gaan met onweer. De eilanden Borneo, Java en Sumatra zijn
op jaarbasis goed voor maar liefst zo'n honderd dagen met onweer per
jaar.
Orkanen
Door de ligging rond de evenaar valt het grootste deel van Indonesië
net buiten de aanvoerroute van orkanen, die hier overigens cyclonen
genoemd worden. Een zeer groot deel van Indonesië ligt een redelijk
deel van het jaar binnen de Intertropische ConvergentieZone (de ITCZ).
Dit is het gebied waar de cyclonen (orkanen) ontstaan op het moment
dat de zeewatertemperatuur naar ongeveer 27 graden gestegen is. Deze
zone is geen vast gebied maar verschuift gedurende het jaar. De kans
dat Indonesië zelf getroffen wordt door een orkaan is vrij klein. De
meeste orkanen vinden hun pad net ten zuiden van Indonesië en trekken
via Australië naar de Indische Oceaan. De grootste kans om in
Indonesië te maken te krijgen met een orkaan is op de eilanden
Timor, Roti, Sumba en Papoea. Op de grote eilanden Borneo, Celebes,
Java en Sumatra is de kans dat er een orkaan overtrekt vrijwel nihil.
Wel kan er flinke overlast zijn door regen en wind die door actieve
fronten in de regio aangevoerd wordt.
Warmte
Indonesië is een warm land waar met uitzondering van de hoogst
gelegen gebieden vrijwel continu tropische temperaturen gemeten worden
van zo'n 29 tot 33 graden overdag en 's nachts ongeveer 23 graden. In
het temperatuurverloop zit over het hele jaar weinig variatie. Tijdens
onze winter is het zuiden van Indonesië iets warmer dan het noorden;
halverwege het jaar is dit juist omgedraaid. Extreme warmte blijft in
Indonesië beperkt tot maximaal 37-38 graden. In combinatie met een
hoge relatieve luchtvochtigheid voelt dit zeer benauwd en drukkend aan
en loopt de gevoelstemperatuur op naar ruim boven de veertig graden.
UV-straling
De kracht van de zon is in Indonesië groot. In het noorden, dat rond of
net iets onder de evenaar ligt, is er vrijwel het hele jaar de
hoogst mogelijk zonkracht van 11 van toepassing. In juni en
juli kan de zonkracht in de zuidelijke helft van Indonesië iets lager liggen.
Dit is voor al op momenten dat het flink bewolkt is. Voor alle
huidtypes geldt dat smeren met een zonnebrandcrème met hoge factor
noodzakelijk is om de risico's op verbranding of erger te voorkomen.
Klimaatcijfers
De onderstaande cijfers gelden voor de stad Jakarta. Ze
kunnen voor zover dat mogelijk is als een gemiddelde
voor Indonesië gezien worden, lokale afwijkingen zijn echter zeker
mogelijk, zeker wat betreft de hoeveelheden regen en het aantal
regendagen. Belangrijk is
om de specifieke klimaatinformatie zoals die op de aparte
klimaatpagina's van plaatsen in Indonesië gegeven wordt te bezoeken en
die info als referentiemateriaal gebruiken voor die stad of streek.
Meer klimaatinformatie
Klimaatcijfers zijn handig, maar bieden geen totaal beeld van
het klimaat en de mogelijke weersomstandigheden binnen een bepaalde
periode. Hoe groot de kans op winters weer, (extreme)
hitte of orkanen is vind je vaak niet terug in cijfers.
Daarom bieden wij per maand handige extra klimaatinfo. Onderstaande
info geldt voor de stad Jakarta. Belangrijk is om de specifieke
klimaatinformatie zoals die op de aparte klimaatpagina's van plaatsen
in Indonesië gegeven wordt te bezoeken en die info als
referentiemateriaal gebruiken voor die stad of streek.
Disclaimer
De informatie op deze pagina is zo zorgvuldig mogelijk samengesteld
uit klimaatgegevens van meteorologische instituten, weerkundigen en
andere bronnen. De rubriek "méér klimaatinformatie" is door
ervaringsdeskundigen gemaakt op basis van statistieken en ervaringen.
Aan alle gegevens op deze pagina kunnen geen rechten ontleend worden.
Het weer heeft geen geheugen en biedt geen garanties. Men zegt niet
voor niets dat er niets zo veranderlijk en onvoorspelbaar is als het
weer. De samenstellers van deze site voelen zich dan ook op geen
enkele wijze aansprakelijk voor schade in wat voor vorm dan ook die
mogelijkerwijs ontstaan zou zijn door beslissingen van derden op basis
van door ons beschikbaar gestelde informatie.
|